Aeschylus Prometheus Bound

Προμηθεύς

μή τοι χλιδῇ δοκεῖτε μηδʼ αὐθαδίᾳ

σιγᾶν με· συννοίᾳ δὲ δάπτομαι κέαρ,

ὁρῶν ἐμαυτὸν ὧδε προυσελούμενον.

καίτοι θεοῖσι τοῖς νέοις τούτοις γέρα

τίς ἄλλος ἢ ʼγὼ παντελῶς διώρισεν;

440

ἀλλʼ αὐτὰ σιγῶ· καὶ γὰρ εἰδυίαισιν ἂν

ὑμῖν λέγοιμι· τἀν βροτοῖς δὲ πήματα

ἀκούσαθʼ, ὥς σφας νηπίους ὄντας τὸ πρὶν

ἔννους ἔθηκα καὶ φρενῶν ἐπηβόλους.

λέξω δέ, μέμψιν οὔτινʼ ἀνθρώποις ἔχων,

445

ἀλλʼ ὧν δέδωκʼ εὔνοιαν ἐξηγούμενος·

οἳ πρῶτα μὲν βλέποντες ἔβλεπον μάτην,

κλύοντες οὐκ ἤκουον, ἀλλʼ ὀνειράτων

ἀλίγκιοι μορφαῖσι τὸν μακρὸν βίον

ἔφυρον εἰκῇ πάντα, κοὔτε πλινθυφεῖς

450

δόμους προσείλους, ᾖσαν, οὐ ξυλουργίαν·

κατώρυχες δʼ ἔναιον ὥστʼ ἀήσυροι

μύρμηκες ἄντρων ἐν μυχοῖς ἀνηλίοις.

ἦν δʼ οὐδὲν αὐτοῖς οὔτε χείματος τέκμαρ

οὔτʼ ἀνθεμώδους ἦρος οὔτε καρπίμου

455

θέρους βέβαιον, ἀλλʼ ἄτερ γνώμης τὸ πᾶν

ἔπρασσον, ἔστε δή σφιν ἀντολὰς ἐγὼ

ἄστρων ἔδειξα τάς τε δυσκρίτους δύσεις.

καὶ μὴν ἀριθμόν, ἔξοχον σοφισμάτων,

ἐξηῦρον αὐτοῖς, γραμμάτων τε συνθέσεις,

460

μνήμην ἁπάντων, μουσομήτορʼ ἐργάνην.

κἄζευξα πρῶτος ἐν ζυγοῖσι κνώδαλα

ζεύγλαισι δουλεύοντα σάγμασὶν θʼ, ὅπως

θνητοῖς μεγίστων διάδοχοι μοχθημάτων

γένοινθʼ , ὑφʼ ἅρμα τʼ ἤγαγον φιληνίους

465

ἵππους, ἄγαλμα τῆς ὑπερπλούτου χλιδῆς.

θαλασσόπλαγκτα δʼ οὔτις ἄλλος ἀντʼ ἐμοῦ

λινόπτερʼ ηὗρε ναυτίλων ὀχήματα.

τοιαῦτα μηχανήματʼ ἐξευρὼν τάλας

βροτοῖσιν, αὐτὸς οὐκ ἔχω σόφισμʼ ὅτῳ

470

τῆς νῦν παρούσης πημονῆς ἀπαλλαγῶ.

Χορός

πέπονθας αἰκὲς πῆμʼ· ἀποσφαλεὶς φρενῶν

πλανᾷ, κακὸς δʼ ἰατρὸς ὥς τις ἐς νόσον

πεσὼν ἀθυμεῖς καὶ σεαυτὸν οὐκ ἔχεις

εὑρεῖν ὁποίοις φαρμάκοις ἰάσιμος.

475

Προμηθεύς

τὰ λοιπά μου κλύουσα θαυμάσῃ πλέον,

οἵας τέχνας τε καὶ πόρους ἐμησάμην.

τὸ μὲν μέγιστον, εἴ τις ἐς νόσον πέσοι,

οὐκ ἦν ἀλέξημʼ οὐδέν, οὔτε βρώσιμον,

οὐ χριστόν, οὐδὲ πιστόν, ἀλλὰ φαρμάκων

480

χρείᾳ κατεσκέλλοντο, πρίν γʼ ἐγώ σφισιν

ἔδειξα κράσεις ἠπίων ἀκεσμάτων,

αἷς τὰς ἁπάσας ἐξαμύνονται νόσους.

τρόπους τε πολλοὺς μαντικῆς ἐστοίχισα,

κἄκρινα πρῶτος ἐξ ὀνειράτων ἃ χρὴ

485

ὕπαρ γενέσθαι, κληδόνας τε δυσκρίτους

ἐγνώρισʼ αὐτοῖς ἐνοδίους τε συμβόλους·

γαμψωνύχων τε πτῆσιν οἰωνῶν σκεθρῶς

διώρισʼ, οἵτινές τε δεξιοὶ φύσιν

εὐωνύμους τε, καὶ δίαιταν ἥντινα

490

ἔχουσʼ ἕκαστοι, καὶ πρὸς ἀλλήλους τίνες

ἔχθραι τε καὶ στέργηθρα καὶ συνεδρίαι·

σπλάγχνων τε λειότητα, καὶ χροιὰν τίνα

ἔχουσʼ ἂν εἴη δαίμοσιν πρὸς ἡδονὴν

χολή, λοβοῦ τε ποικίλην εὐμορφίαν.

495

κνίσῃ τε κῶλα συγκαλυπτὰ καὶ μακρὰν

ὀσφῦν πυρώσας δυστέκμαρτον ἐς τέχνην

ὥδωσα θνητούς, καὶ φλογωπὰ σήματα

ἐξωμμάτωσα, πρόσθεν ὄντʼ ἐπάργεμα.

τοιαῦτα μὲν δὴ ταῦτʼ· ἔνερθε δὲ χθονὸς

500

κεκρυμμένʼ, ἀνθρώποισιν ὠφελήματα,

χαλκόν, σίδηρον, ἄργυρον, χρυσόν τε τίς

φήσειεν ἂν πάροιθεν ἐξευρεῖν ἐμοῦ;

οὐδείς, σάφʼ οἶδα, μὴ μάτην φλύσαι θέλων.

βραχεῖ δὲ μύθῳ πάντα συλλήβδην μάθε,

505

πᾶσαι τέχναι βροτοῖσιν ἐκ Προμηθέως.

Χορός

μή νυν βροτοὺς μὲν ὠφέλει καιροῦ πέρα,

σαυτοῦ δʼ ἀκήδει δυστυχοῦντος. ὡς ἐγὼ

εὔελπίς εἰμι τῶνδέ σʼ ἐκ δεσμῶν ἔτι

λυθέντα μηδὲν μεῖον ἰσχύσειν Διός.

510

Προμηθεύς

οὐ ταῦτα ταύτῃ Μοῖρά πω τελεσφόρος

κρᾶναι πέπρωται, μυρίαις δὲ πημοναῖς

δύαις τε καμφθεὶς ὧδε δεσμὰ φυγγάνω·

τέχνη δʼ ἀνάγκης ἀσθενεστέρα μακρῷ.

Χορός

τίς οὖν ἀνάγκης ἐστὶν οἰακοστρόφος;

515

Προμηθεύς

Μοῖραι τρίμορφοι μνήμονές τʼ Ἐρινύες

Χορός

τούτων ἄρα Ζεύς ἐστιν ἀσθενέστερος;

Προμηθεύς

οὔκουν ἂν ἐκφύγοι γε τὴν πεπρωμένην.

Χορός

τί γὰρ πέπρωται Ζηνὶ πλὴν ἀεὶ κρατεῖν;

Προμηθεύς

τοῦτʼ οὐκέτʼ ἂν πύθοιο μηδὲ λιπάρει.

520

Χορός

ἦ πού τι σεμνόν ἐστιν ὃ ξυναμπέχεις.

Προμηθεύς

ἄλλου λόγου μέμνησθε, τόνδε δʼ οὐδαμῶς

καιρὸς γεγωνεῖν, ἀλλὰ συγκαλυπτέος

ὅσον μάλιστα· τόνδε γὰρ σῴζων ἐγὼ

δεσμοὺς ἀεικεῖς καὶ δύας ἐκφυγγάνω.

525