Aeschylus Prometheus Bound

Χορός

ἔα ἔα , ἄπεχε , φεῦ ·

οὔποτʼ οὔποτʼ ηὔχουν ὧδε ξένους

λόγους εἰς ἀκοὰν ἐμάν ,

ὧδε δυσθέατα καὶ δύσοιστα

690

, λύματα , δείματα δείματαἀμ-

κέντρῳ τύψειν ψυχὰν ἐμάν .

ἰὼ ἰὼμοῖρα μοῖρα ,

εἰσιδοῦσα πρᾶξιν Ἰοῦς .

695

Προμηθεύς

γε στενάζεις καὶ φόβου πλέα τις εἶ ·

ἔστʼ ἂν καὶ τὰ λοιπὰ προσμάθῃς .

Χορός

, ἐκδίδασκε · τοῖς νοσοῦσί τοι γλυκὺ

λοιπὸν ἄλγος προυξεπίστασθαι τορῶς .

Προμηθεύς

πρίν γε χρείαν ἠνύσασθʼ ἐμοῦ πάρα

700

· μαθεῖν γὰρ τῆσδε πρῶτʼ ἐχρῄζετε

ἀμφʼ ἑαυτῆς ἆθλον ἐξηγουμένης ·

λοιπὰ νῦν ἀκούσαθʼ , οἷα χρὴ πάθη

πρὸς Ἥρας τήνδε τὴν νεάνιδα .

τʼ Ἰνάχειον σπέρμα , τοὺς ἐμοὺς λόγους

705

βάλʼ , ὡς ἂν τέρματʼ ἐκμάθῃς ὁδοῦ .

μὲν ἐνθένδʼ ἡλίου πρὸς ἀντολὰς

σαυτὴν στεῖχʼ ἀνηρότους γύας ·

δʼ ἀφίξῃ νομάδας , οἳ πλεκτὰς στέγας

ναίουσʼ ἐπʼ εὐκύκλοις ὄχοις

710

τόξοισιν ἐξηρτυμένοι ·

μὴ πελάζειν , ἀλλʼ ἁλιστόνοις πόδας

ῥαχίαισιν ἐκπερᾶν χθόνα .

δὲ χειρὸς οἱ σιδηροτέκτονες

Χάλυβες , οὓς φυλάξασθαί σε χρή .

715

γὰρ οὐδὲ πρόσπλατοι ξένοις .

δʼ Ὑβριστὴν ποταμὸν οὐ ψευδώνυμον ,

μὴ περάσῃς , οὐ γὰρ εὔβατος περᾶν ,

ἂν πρὸς αὐτὸν Καύκασον μόλῃς , ὀρῶν

, ἔνθα ποταμὸς ἐκφυσᾷ μένος

720

ἀπʼ αὐτῶν . ἀστρογείτονας δὲ χρὴ

ὑπερβάλλουσαν ἐς μεσημβρινὴν

κέλευθον , ἔνθʼ , Ἀμαζόνων στρατὸν

στυγάνορʼ , αἳ Θεμίσκυράν ποτε

ἀμφὶ Θερμώδονθʼ , ἵνα

725

πόντου Σαλμυδησσία γνάθος

ναύταισι , μητρυιὰ νεῶν ·

σʼ ὁδηγήσουσι καὶ μάλʼ ἀσμένως .

δʼ ἐπʼ αὐταῖς στενοπόροις λίμνης πύλαις

ἥξεις , ὃν θρασυσπλάγχνως σε χρὴ

730

αὐλῶν ʼ ἐκπερᾶν Μαιωτικόν ·

δὲ θνητοῖς εἰσαεὶ λόγος μέγας

σῆς πορείας , Βόσπορος δʼ ἐπώνυμος

. λιποῦσα δʼ Εὐρώπης πέδον

ἥξεις Ἀσιάδʼ · . ἆρʼ , ὑμῖν δοκεῖ

735

τῶν θεῶν τύραννος ἐς τὰ πάνθʼ ὁμῶς

εἶναι ; τῇδε γὰρ θνητῇ θεὸς

μιγῆναι τάσδʼ ἐπέρριψεν πλάνας .

δʼ ἔκυρσας , ὦ κόρη , τῶν σῶν γάμων

. οὓς γὰρ νῦν ἀκήκοας λόγους ,

740

δόκει σοι μηδέπω ʼν προοιμίοις .

Ἰώ

μοί μοι , ἒ ἔ .

Προμηθεύς

δʼ αὖ κέκραγας κἀναμυχθίζῃ ; τί που

, ὅταν τὰ λοιπὰ πυνθάνῃ κακά ;

Χορός

γάρ τι λοιπὸν τῇδε πημάτων ἐρεῖς ;

745

Προμηθεύς

γε πέλαγος ἀτηρᾶς δύης .

Ἰώ

δῆτʼ ἐμοὶ ζῆν κέρδος , ἀλλʼ οὐκ ἐν τάχει

ἐμαυτὴν τῆσδʼ ἀπὸ στύφλου πέτρας ,

πέδοι σκήψασα τῶν πάντων πόνων

; κρεῖσσον γὰρ εἰσάπαξ θανεῖν

750

τὰς ἁπάσας ἡμέρας πάσχειν κακῶς .

Προμηθεύς

δυσπετῶς ἂν τοὺς ἐμοὺς ἄθλους φέροις ,

θανεῖν μέν ἐστιν οὐ πεπρωμένον ·

γὰρ ἦν ἂν πημάτων ἀπαλλαγή ·

δʼ οὐδέν ἐστι τέρμα μοι προκείμενον

755

, πρὶν ἂν Ζεὺς ἐκπέσῃ τυραννίδος .

Ἰώ

γάρ ποτʼ ἔστιν ἐκπεσεῖν ἀρχῆς Δία ;

Προμηθεύς

ἄν , οἶμαι , τήνδʼ ἰδοῦσα συμφοράν .

Ἰώ

δʼ οὐκ ἄν , ἥτις ἐκ Διὸς πάσχω κακῶς ;

Προμηθεύς

τοίνυν ὄντων τῶνδέ σοι μαθεῖν πάρα .

760

Ἰώ

τοῦ τύραννα σκῆπτρα συληθήσεται ;

Προμηθεύς

αὐτὸς αὑτοῦ κενοφρόνων βουλευμάτων .

Ἰώ

τρόπῳ ; σήμηνον , εἰ μή τις βλάβη .

Προμηθεύς

γάμον τοιοῦτον ᾧ ποτʼ ἀσχαλᾷ .

Ἰώ

, ἢ βρότειον ; εἰ ῥητόν , φράσον .

765

Προμηθεύς

δʼ ὅντινʼ · ; οὐ γὰρ ῥητὸν αὐδᾶσθαι τόδε .

Ἰώ

πρὸς δάμαρτος ἐξανίσταται θρόνων ;

Προμηθεύς

τέξεταί γε παῖδα φέρτερον πατρός .

Ἰώ

ἔστιν αὐτῷ τῆσδʼ ἀποστροφὴ τύχης ;

Προμηθεύς

δῆτα , πλὴν ἔγωγʼ ἂν ἐκ δεσμῶν λυθείς .

770

Ἰώ

οὖν ὁ λύσων ἐστὶν ἄκοντος Διός ;

Προμηθεύς

σῶν τινʼ αὐτὸν ἐγγόνων εἶναι χρεών .

Ἰώ

εἶπας ; ἦ ʼμὸς παῖς σʼ ἀπαλλάξει κακῶν ;

Προμηθεύς

γε γένναν πρὸς δέκʼ ἄλλαισιν γοναῖς .

Ἰώ

οὐκέτʼ εὐξύμβλητος ἡ χρησμῳδία .

775

Προμηθεύς

μηδὲ σαυτῆς ἐκμαθεῖν ζήτει πόνους .

Ἰώ

μοι προτείνων κέρδος εἶτʼ ἀποστέρει .

Προμηθεύς

λόγοιν σε θατέρῳ δωρήσομαι .

Ἰώ

; πρόδειξον , αἵρεσίν τʼ ἐμοὶ δίδου .

Προμηθεύς

· ἑλοῦ γάρ , ἢ πόνων τὰ λοιπά σοι

780

σαφηνῶς , ἢ τὸν ἐκλύσοντʼ ἐμέ .

Χορός

σὺ τὴν μὲν τῇδε , τὴν δʼ ἐμοὶ χάριν

θέλησον , μηδʼ ἀτιμάσῃς λόγου ·

τῇδε μὲν γέγωνε τὴν λοιπὴν πλάνην ,

δὲ τὸν λύσοντα · τοῦτο γὰρ ποθῶ .

785

Προμηθεύς

προθυμεῖσθʼ , οὐκ ἐναντιώσομαι

μὴ οὐ γεγωνεῖν πᾶν ὅσον προσχρῄζετε .

πρῶτον , Ἰοῖ , πολύδονον πλάνην φράσω ,

ἐγγράφου σὺ μνήμοσιν δέλτοις φρενῶν .

περάσῃς ῥεῖθρον ἠπείροιν ὅρον ,

790

ἀντολὰς φλογῶπας ἡλιοστιβεῖς

περῶσα φλοῖσβον , ἔστʼ ἂν ἐξίκῃ

Γοργόνεια πεδία Κισθήνης , ἵνα

Φορκίδες ναίουσι δηναιαὶ κόραι

795

κυκνόμορφοι , κοινὸν ὄμμʼ ἐκτημέναι ,

, ἃς οὔθʼ ἥλιος προσδέρκεται

οὔθʼ ἡ νύκτερος μήνη ποτέ .

δʼ ἀδελφαὶ τῶνδε τρεῖς κατάπτεροι ,

Γοργόνες βροτοστυγεῖς ,

θνητὸς οὐδεὶς εἰσιδὼν ἕξει πνοάς .

800

μέν σοι τοῦτο φρούριον λέγω ·

δʼ ἄκουσον δυσχερῆ θεωρίαν ·

γὰρ Ζηνὸς ἀκραγεῖς κύνας

φύλαξαι , τόν τε μουνῶπα στρατὸν

ἱπποβάμονʼ , οἳ χρυσόρρυτον

805

ἀμφὶ νᾶμα Πλούτωνος πόρου ·

σὺ μὴ πέλαζε . τηλουρὸν δὲ γῆν

, κελαινὸν φῦλον , οἳ πρὸς ἡλίου

πηγαῖς , ἔνθα ποταμὸς Αἰθίοψ .

παρʼ ὄχθας ἕρφʼ , ἕως ἂν ἐξίκῃ

810

, ἔνθα Βιβλίνων ὀρῶν ἄπο

σεπτὸν Νεῖλος εὔποτον ῥέος .

σʼ ὁδώσει τὴν τρίγωνον ἐς χθόνα

, οὗ δὴ τὴν μακρὰν ἀποικίαν ,

, πέπρωται σοί τε καὶ τέκνοις κτίσαι .

815

δʼ εἴ τί σοι ψελλόν τε καὶ δυσεύρετον ,

καὶ σαφῶς ἐκμάνθανε ·

δὲ πλείων ἢ θέλω πάρεστί μοι .

Χορός

μέν τι τῇδε λοιπὸν ἢ παρειμένον

γεγωνεῖν τῆς πολυφθόρου πλάνης ,

820

· εἰ δὲ πάντʼ εἴρηκας , ἡμῖν αὖ χάριν

ἥνπερ αἰτούμεσθα , μέμνησαι δέ που .

Προμηθεύς

πᾶν πορείας ἥδε τέρμʼ ἀκήκοεν .

δʼ ἂν εἰδῇ μὴ μάτην κλύουσά μου ,

πρὶν μολεῖν δεῦρʼ ἐκμεμόχθηκεν φράσω ,

825

τοῦτʼ αὐτὸ δοὺς μύθων ἐμῶν .

μὲν οὖν τὸν πλεῖστον ἐκλείψω λόγων ,

αὐτὸ δʼ εἶμι τέρμα σῶν πλανημάτων .

γὰρ ἦλθες πρὸς Μολοσσὰ γάπεδα ,

αἰπύνωτόν τʼ ἀμφὶ Δωδώνην , ἵνα

830

θᾶκός τʼ ἐστὶ Θεσπρωτοῦ Διός ,

τʼ ἄπιστον , αἱ προσήγοροι δρύες ,

ὧν σὺ λαμπρῶς κοὐδὲν αἰνικτηρίως

ἡ Διὸς κλεινὴ δάμαρ

ἔσεσθαι . τῶνδε προσσαίνει σέ τι ;

835

οἰστρήσασα τὴν παρακτίαν

ᾖξας πρὸς μέγαν κόλπον Ῥέας ,

οὗ παλιμπλάγκτοισι χειμάζῃ δρόμοις ·

δὲ τὸν μέλλοντα πόντιος μυχός ,

ἐπίστασʼ , Ἰόνιος κεκλήσεται , .

840

σῆς πορείας μνῆμα τοῖς πᾶσιν βροτοῖς .

σοι τάδʼ ἐστὶ τῆς ἐμῆς φρενός ,

δέρκεται πλέον τι τοῦ πεφασμένου .

λοιπὰ δʼ ὑμῖν τῇδέ τʼ ἐς κοινὸν φράσω ,

ταὐτὸν ἐλθὼν τῶν πάλαι λόγων ἴχνος .

845

Προμηθεύς

πόλις Κάνωβος ἐσχάτη χθονός ,

πρὸς αὐτῷ στόματι καὶ προσχώματι ·

δή σε Ζεὺς τίθησιν ἔμφρονα

ἀταρβεῖ χειρὶ καὶ θιγὼν μόνον .

δὲ τῶν Διὸς γεννημάτων

850

κελαινὸν Ἔπαφον , ὃς καρπώσεται

πλατύρρους Νεῖλος ἀρδεύει χθόνα ·

δʼ ἀπʼ αὐτοῦ γέννα πεντηκοντάπαις

πρὸς Ἄργος οὐχ ἑκοῦσʼ ἐλεύσεται

, φεύγουσα συγγενῆ γάμον

855

· οἱ δʼ ἐπτοημένοι φρένας ,

πελειῶν οὐ μακρὰν λελειμμένοι ,

θηρεύοντες οὐ θηρασίμους

, φθόνον δὲ σωμάτων ἕξει θεός ·

δὲ δέξεται θηλυκτόνῳ

860

, δαμέντων νυκτιφρουρήτῳ θράσει .

γὰρ ἄνδρʼ ἕκαστον αἰῶνος στερεῖ ,

ἐν σφαγαῖσι βάψασα ξίφος ·

ἐπʼ ἐχθροὺς τοὺς ἐμοὺς ἔλθοι Κύπρις .

δὲ παίδων ἵμερος θέλξει τὸ μὴ

865

σύνευνον , ἀλλʼ ἀπαμβλυνθήσεται

· δυοῖν δὲ θάτερον βουλήσεται ,

ἄναλκις μᾶλλον ἢ μιαιφόνος ·

κατʼ Ἄργος βασιλικὸν τέξει γένος .

λόγου δεῖ ταῦτʼ ἐπεξελθεῖν τορῶς .

870

γε μὴν ἐκ τῆσδε φύσεται θρασὺς

κλεινός , ὃς πόνων ἐκ τῶνδʼ ἐμὲ

. τοιόνδε χρησμὸν ἡ παλαιγενὴς

ἐμοὶ διῆλθε Τιτανὶς Θέμις ·

δὲ χὤπη , ταῦτα δεῖ μακροῦ λόγου

875

, σύ τʼ οὐδὲν ἐκμαθοῦσα κερδανεῖς .

Ἰώ

ἐλελεῦ ,

μʼ αὖ σφάκελος καὶ φρενοπληγεῖς

θάλπουσʼ , οἴστρου δʼ ἄρδις

μʼ ἄπυρος ·

880

δὲ φόβῳ φρένα λακτίζει .

δʼ ὄμμαθʼ ἑλίγδην ,

δὲ δρόμου φέρομαι λύσσης

μάργῳ , γλώσσης ἀκρατής ·

δὲ λόγοι παίουσʼ εἰκῆ

885

πρὸς κύμασιν ἄτης .