Sophocles Electra

Ὀρέστης

ἆρʼ, ὦ γυναῖκες, ὀρθά τʼ εἰσηκούσαμεν

ὀρθῶς θʼ ὁδοιποροῦμεν ἔνθα χρῄζομεν;

Χορός

τί δʼ ἐξερευνᾷς καὶ τί βουληθεὶς πάρει;

1100

Ὀρέστης

Αἴγισθον ἔνθʼ ᾤκηκεν ἱστορῶ πάλαι.

Χορός

ἀλλʼ εὖ θʼ ἱκάνεις χὠ φράσας ἀζήμιος.

Ὀρέστης

τίς οὖν ἂν ὑμῶν τοῖς ἔσω φράσειεν ἂν

ἡμῶν ποθεινὴν κοινόπουν παρουσίαν;

Χορός

ἥδʼ, εἰ τὸν ἄγχιστόν γε κηρύσσειν χρεών.

1105

Ὀρέστης

ἴθʼ, ὦ γύναι, δήλωσον εἰσελθοῦσʼ ὅτι

Φωκῆς ματεύουσʼ ἄνδρες Αἴγισθόν τινες,

Ἠλέκτρα

οἴμοι τάλαινʼ, οὐ δή ποθʼ ἧς ἠκούσαμεν

φήμης φέροντες ἐμφανῆ τεκμήρια;

Ὀρέστης

οὐκ οἶδα τὴν σὴν κληδόνʼ· ἀλλά μοι γέρων

1110

ἐφεῖτʼ Ὀρέστου Στρόφιος ἀγγεῖλαι πέρι.

Ἠλέκτρα

τί δʼ ἔστιν, ὦ ξένʼ; ὥς μʼ ὑπέρχεται φόβος.

Ὀρέστης

φέροντες αὐτοῦ σμικρὰ λείψανʼ ἐν βραχεῖ

τεύχει θανόντος, ὡς ὁρᾷς, κομίζομεν.

Ἠλέκτρα

οἲ ʼγὼ τάλαινα, τοῦτʼ ἐκεῖνʼ ἤδη σαφὲς

1115

πρόχειρον ἄχθος, ὡς ἔοικε, δέρκομαι.

Ὀρέστης

εἴπερ τι κλαίεις τῶν Ὀρεστείων κακῶν,

τόδʼ ἄγγος ἴσθι σῶμα τοὐκείνου στέγον.

Ἠλέκτρα

ὦ ξεῖνε, δός νυν, πρὸς θεῶν, εἴπερ τόδε

κέκευθεν αὐτὸν τεῦχος, εἰς χεῖρας λαβεῖν,

1120

ὅπως ἐμαυτὴν καὶ γένος τὸ πᾶν ὁμοῦ

ξὺν τῇδε κλαύσω κἀποδύρωμαι σποδῷ.

Ὀρέστης

δόθʼ, ἥτις ἐστί, προσφέροντες· οὐ γὰρ ὡς

ἐν δυσμενείᾳ γʼ οὖσʼ ἐπαιτεῖται τάδε,

ἀλλʼ ἢ φίλων τις ἢ πρὸς αἵματος φύσιν.

1125

Ἠλέκτρα

ὦ φιλτάτου μνημεῖον ἀνθρώπων ἐμοὶ

ψυχῆς Ὀρέστου λοιπόν, ὥς σʼ ἀπʼ ἐλπίδων

οὐχ ὧνπερ ἐξέπεμπον εἰσεδεξάμην.

νῦν μὲν γὰρ οὐδὲν ὄντα βαστάζω χεροῖν,

δόμων δέ σʼ, ὦ παῖ, λαμπρὸν ἐξέπεμψʼ ἐγώ.

1130

ὡς ὤφελον πάροιθεν ἐκλιπεῖν βίον,

πρὶν ἐς ξένην σε γαῖαν ἐκπέμψαι χεροῖν

κλέψασα ταῖνδε κἀνασώσασθαι φόνου,

ὅπως θανὼν ἔκεισο τῇ τόθʼ ἡμέρᾳ,

τύμβου πατρῴου κοινὸν εἰληχὼς μέρος.

1135

νῦν δʼ ἐκτὸς οἴκων κἀπὶ γῆς ἄλλης φυγὰς

κακῶς ἀπώλου, σῆς κασιγνήτης δίχα,

κοὔτʼ ἐν φίλαισι χερσὶν ἡ τάλαινʼ ἐγὼ

λουτροῖς σʼ ἐκόσμησʼ οὔτε παμφλέκτου πυρὸς

ἀνειλόμην, ὡς εἰκός, ἄθλιον βάρος,

1140

ἀλλʼ ἐν ξέναισι χερσὶ κηδευθεὶς τάλας

σμικρὸς προσήκεις ὄγκος ἐν σμικρῷ κύτει.

οἴμοι τάλαινα τῆς ἐμῆς πάλαι τροφῆς

ἀνωφελήτου, τὴν ἐγὼ θάμʼ ἀμφὶ σοὶ

πόνῳ γλυκεῖ παρέσχον· οὔτε γάρ ποτε

1145

μητρὸς σύ γʼ ἦσθα μᾶλλον ἢ κἀμοῦ φίλος,

οὔθʼ οἱ κατʼ οἶκον ἦσαν, ἀλλʼ ἐγὼ τροφός,

ἐγὼ δʼ ἀδελφὴ σοὶ προσηυδώμην ἀεί.

νῦν δʼ ἐκλέλοιπε ταῦτʼ ἐν ἡμέρᾳ μιᾷ

θανόντι σὺν σοί· πάντα γὰρ συναρπάσας

1150

θύελλʼ ὅπως βέβηκας. οἴχεται πατήρ·

τέθνηκʼ ἐγὼ σοί· φροῦδος αὐτὸς εἶ θανών·

γελῶσι δʼ ἐχθροί· μαίνεται δʼ ὑφʼ ἡδονῆς

μήτηρ ἀμήτωρ, ἧς ἐμοὶ σὺ πολλάκις

φήμας λάθρᾳ προύπεμπες ὡς φανούμενος

1155

τιμωρὸς αὐτός. ἀλλὰ ταῦθʼ ὁ δυστυχὴς

δαίμων ὁ σός τε κἀμὸς ἐξαφείλετο,

ὅς σʼ ὧδέ μοι προύπεμψεν ἀντὶ φιλτάτης

μορφῆς σποδόν τε καὶ σκιὰν ἀνωφελῆ.

Ἠλέκτρα

οἴμοι μοι.

1160

ὦ δέμας οἰκτρόν. φεῦ φεῦ.

ὦ δεινοτάτας, οἴμοι μοι,

πεμφθεὶς κελεύθους, φίλταθʼ, ὥς μʼ ἀπώλεσας·

ἀπώλεσας δῆτʼ, ὦ κασίγνητον κάρα.

τοιγὰρ σὺ δέξαι μʼ ἐς τὸ σὸν τόδε στέγος,

1165

τὴν μηδὲν εἰς τὸ μηδέν, ὡς σὺν σοὶ κάτω

ναίω τὸ λοιπόν· καὶ γὰρ ἡνίκʼ ἦσθʼ ἄνω,

ξὺν σοὶ μετεῖχον τῶν ἴσων, καὶ νῦν ποθῶ

τοῦ σοῦ θανοῦσα μὴ ἀπολείπεσθαι τάφου.

τοὺς γὰρ θανόντας οὐχ ὁρῶ λυπουμένους.

1170

Χορός

θνητοῦ πέφυκας πατρός, Ἠλέκτρα, φρόνει,

θνητὸς δʼ Ὀρέστης. ὥστε μὴ λίαν στένε.

πᾶσιν γὰρ ἡμῖν τοῦτʼ ὀφείλεται παθεῖν.

Ὀρέστης

φεῦ φεῦ. τί λέξω; ποῖ λόγων ἀμηχανῶν

ἔλθω; κρατεῖν γὰρ οὐκέτι γλώσσης σθένω.

1175

Ἠλέκτρα

τί δʼ ἔσχες ἄλγος; πρὸς τί τοῦτʼ εἰπὼν κυρεῖς;

Ὀρέστης

ἦ σὸν τὸ κλεινὸν εἶδος Ἠλέκτρας τόδε;

Ἠλέκτρα

τόδʼ ἔστʼ ἐκεῖνο, καὶ μάλʼ ἀθλίως ἔχον.

Ὀρέστης

οἴμοι ταλαίνης ἆρα τῆσδε συμφορᾶς.

Ἠλέκτρα

οὐ δή ποτʼ, ὦ ξένʼ, ἀμφʼ ἐμοὶ στένεις τάδε;

1180

Ὀρέστης

ὦ σῶμʼ ἀτίμως κἀθέως ἐφθαρμένον.

Ἠλέκτρα

οὔτοι ποτʼ ἄλλην ἢ ʼμὲ δυσφημεῖς, ξένε.

Ὀρέστης

φεῦ τῆς ἀνύμφου δυσμόρου τε σῆς τροφῆς,

Ἠλέκτρα

τί δή ποτʼ, ὦ ξένʼ, ὧδʼ ἐπισκοπῶν στένεις;

Ὀρέστης

ὡς οὐκ ἄρʼ ᾔδη τῶν ἐμῶν οὐδὲν κακῶν.

1185

Ἠλέκτρα

ἐν τῷ διέγνως τοῦτο τῶν εἰρημένων;

Ὀρέστης

ὁρῶν σε πολλοῖς ἐμπρέπουσαν ἄλγεσιν.

Ἠλέκτρα

καὶ μὴν ὁρᾷς γε παῦρα τῶν ἐμῶν κακῶν.

Ὀρέστης

καὶ πῶς γένοιτʼ ἂν τῶνδʼ ἔτʼ ἐχθίω βλέπειν;

Ἠλέκτρα

ὁθούνεκʼ εἰμὶ τοῖς φονεῦσι σύντροφος

1190

Ὀρέστης

τοῖς τοῦ; πόθεν τοῦτʼ ἐξεσήμηνας κακόν;

Ἠλέκτρα

τοῖς πατρός· εἶτα τοῖσδε δουλεύω βίᾳ.

Ὀρέστης

τίς γάρ σʼ ἀνάγκῃ τῇδε προτρέπει βροτῶν;

Ἠλέκτρα

μήτηρ καλεῖται, μητρὶ δʼ οὐδὲν ἐξισοῖ.

Ὀρέστης

τί δρῶσα; πότερα χερσὶν ἢ λύμῃ βίου;

1195

Ἠλέκτρα

καὶ χερσὶ καὶ λύμαισι καὶ πᾶσιν κακοῖς.

Ὀρέστης

οὐδʼ οὑπαρήξων οὐδʼ ὁ κωλύσων πάρα;

Ἠλέκτρα

οὐ δῆθʼ. ὃς ἦν γάρ μοι σὺ προὔθηκας σποδόν.

Ὀρέστης

ὦ δύσποτμʼ, ὡς ὁρῶν σʼ ἐποικτίρω πάλαι.

Ἠλέκτρα

μόνος βροτῶν νυν ἴσθʼ ἐποικτίρας ποτέ.

1200

Ὀρέστης

μόνος γὰρ ἥκω τοῖς ἴσοις ἀλγῶν κακοῖς.

Ἠλέκτρα

οὐ δή ποθʼ ἡμῖν ξυγγενὴς ἥκεις ποθέν;

Ὀρέστης

ἐγὼ φράσαιμʼ ἄν, εἰ τὸ τῶνδʼ εὔνουν πάρα.

Ἠλέκτρα

ἀλλʼ ἐστὶν εὔνουν, ὥστε πρὸς πιστὰς ἐρεῖς.

Ὀρέστης

μέθες τόδʼ ἄγγος νῦν, ὅπως τὸ πᾶν μάθῃς.

1205

Ἠλέκτρα

μὴ δῆτα πρὸς θεῶν τοῦτό μʼ ἐργάσῃ, ξένε.

Ὀρέστης

πείθου λέγοντι κοὐχ ἁμαρτήσει ποτέ.

Ἠλέκτρα

μή, πρὸς γενείου, μὴ ʼξέλῃ τὰ φίλτατα.

Ὀρέστης

οὔ φημʼ ἐάσειν.

Ἠλέκτρα

ὦ τάλαινʼ ἐγὼ σέθεν,

Ὀρέστα, τῆς σῆς εἰ στερήσομαι ταφῆς.

1210

Ὀρέστης

εὔφημα φώνει· πρὸς δίκης γὰρ οὐ στένεις.

Ἠλέκτρα

πῶς τὸν θανόντʼ ἀδελφὸν οὐ δίκῃ στένω;

Ὀρέστης

οὔ σοι προσήκει τήνδε προσφωνεῖν φάτιν.

Ἠλέκτρα

οὕτως ἄτιμός εἰμι τοῦ τεθνηκότος;

Ὀρέστης

ἄτιμος οὐδενὸς σύ· τοῦτο δʼ οὐχὶ σόν.

1215

Ἠλέκτρα

εἴπερ γʼ Ὀρέστου σῶμα βαστάζω τόδε;

Ὀρέστης

ἀλλʼ οὐκ Ὀρέστου, πλὴν λόγῳ γʼ ἠσκημένον.

Ἠλέκτρα

ποῦ δʼ ἔστʼ ἐκείνου τοῦ ταλαιπώρου τάφος;

Ὀρέστης

οὐκ ἔστι· τοῦ γὰρ ζῶντος οὐκ ἔστιν τάφος.

Ἠλέκτρα

πῶς εἶπας, ὦ παῖ;

1220

Ὀρέστης

ψεῦδος οὐδὲν ὧν λέγω.

Ἠλέκτρα

ἦ ζῇ γὰρ ἁνήρ;

Ὀρέστης

εἴπερ ἔμψυχός γʼ ἐγώ.

Ἠλέκτρα

ἦ γὰρ σὺ κεῖνος;

Ὀρέστης

τήνδε προσβλέψασά μου

σφραγῖδα πατρὸς ἔκμαθʼ εἰ σαφῆ λέγω.

Ἠλέκτρα

ὦ φίλτατον φῶς.

Ὀρέστης

φίλτατον, συμμαρτυρῶ.

Ἠλέκτρα

ὦ φθέγμʼ, ἀφίκου;

1225

Ὀρέστης

μηκέτʼ ἄλλοθεν πύθῃ,

Ἠλέκτρα

ἔχω σε χερσίν;

Ὀρέστης

ὡς τὰ λοίπʼ ἔχοις ἀεί.

Ἠλέκτρα

ὦ φίλταται γυναῖκες, ὦ πολίτιδες,

ὁρᾶτʼ Ὀρέστην τόνδε, μηχαναῖσι μὲν

θανόντα, νῦν δὲ μηχαναῖς σεσωσμένον.

Χορός

ὁρῶμεν, ὦ παῖ, κἀπὶ συμφοραῖσί μοι

1230

γεγηθὸς ἕρπει δάκρυον ὀμμάτων ἄπο.