Aeschylus Suppliants

Δαναός

παῖδες, φρονεῖν χρή· ξὺν φρονοῦντι δʼ ἥκετε

πιστῷ γέροντι τῷ δε ναυκλήρῳ πατρί.

καὶ τἀπὶ χέρσου νῦν προμηθίαν λαβὼν

αἰνῶ φυλάξαι τἄμʼ ἔπη δελτουμένας.

ὁρῶ κόνιν, ἄναυδον ἄγγελον στρατοῦ·

180

σύριγγες οὐ σιγῶσιν ἀξονήλατοι·

ὄχλον δʼ ὑπασπιστῆρα καὶ δορυσσόον

λεύσσω, ξὺν ἵπποις καμπύλοις τʼ ὀχήμασιν·

τάχʼ ἂν πρὸς ἡμᾶς τῆσδε γῆς ἀρχηγέται

ὀπτῆρες εἶεν ἀγγέλων πεπυσμένοι.

185

ἀλλʼ εἴτʼ ἀπήμων εἴτε καὶ τεθηγμένος

ὠμῇ ξὺν ὀργῇ τόνδʼ ἐπόρνυται στόλον,

ἄμεινόν ἐστι παντὸς εἵνεκʼ, ὦ κόραι,

πάγον προσίζειν τόνδʼ ἀγωνίων θεῶν.

κρεῖσσον δὲ πύργου βωμός, ἄρρηκτον σάκος

190

ἀλλʼ ὡς τάχιστα βᾶτε, καὶ λευκοστεφεῖς

ἱκετηρίας, ἁγάλματʼ αἰδοίου Διός,

σεμνῶς ἔχουσαι διὰ χερῶν εὐωνύμων,

αἰδοῖα καὶ γοεδνὰ καὶ ζαχρεῖʼ ἔπη

ξένους ἀμείβεσθʼ, ὡς ἐπήλυδας πρέπει,

195

τορῶς λέγουσαι τάσδʼ ἀναιμάκτους φυγάς.

φθογγῇ δʼ ἑπέσθω πρῶτα μὲν τὸ μὴ θρασύ,

τὸ μὴ μάταιον δʼ ἐκ μετωποσωφρόνων

ἴτω προσώπων ὄμματος παρʼ ἡσύχου.

καὶ μὴ πρόλεσχος μηδʼ ἐφολκὸς ἐν λόγῳ

200

γένῃ. τὸ τῇδε κάρτʼ ἐπίφθονον γένος.

μέμνησο δʼ εἴκειν· χρεῖος εἶ ξένη φυγάς.

θρασυστομεῖν γὰρ οὐ πρέπει τοὺς ἥσσονας.

Χορός

πάτερ, φρονούντως πρὸς φρονοῦντας ἐννέπεις.

φυλάξομαι δὲ τάσδε μεμνῆσθαι σέθεν

205

κεδνὰς ἐφετμάς. Ζεὺς δὲ γεννήτωρ ἴδοι·

Δαναός

ἴδοιτο δῆτα πρευμενοῦς ἀπʼ ὄμματος·

Χορός

θέλοιμʼ ἂν ἤδη σοὶ πέλας θρόνους ἔχειν.

Δαναός

μή νυν σχόλαζε, μηχανῆς δʼ ἔστω κράτος.

Χορός

ὦ Ζεῦ, κόπων οἴκτιρε μὴ ἀπολωλότας.

210

Δαναός

κείνου θέλοντος εὖ τελευτήσει τάδε.

Χορός

Δαναός

καὶ Ζηνὸς ὄρνιν τόνδε νῦν κικλῄσκετε.

Χορός

καλοῦμεν αὐγὰς ἡλίου σωτηρίους,—

Δαναός

ἁγνόν τʼ Ἀπόλλω, φυγάδʼ ἀπʼ οὐρανοῦ θεόν.

Χορός

εἰδὼς ἂν αἶσαν τήνδε συγγνοίη βροτοῖς.

215

Δαναός

συγγνοῖτο δῆτα καὶ παρασταίη πρόφρων.

Χορός

τίνʼ οὖν κικλῄσκω τῶνδε δαιμόνων ἔτι;

Δαναός

ὁρῶ τρίαιναν τήνδε σημεῖον θεοῦ.

Χορός

ἀλλʼ εὖ τʼ ἔπεμψεν εὖ τε δεξάσθω χθονί.

Δαναός

Ἑρμῆς ὅδʼ ἄλλος τοῖσιν Ἑλλήνων νόμοις.

220

Χορός

ἐλευθέροις νυν ἐσθλὰ κηρυκευέτω.

Δαναός

πάντων δʼ ἀνάκτων τῶνδε κοινοβωμίαν

σέβεσθʼ· ἐν ἁγνῷ δʼ ἑσμὸς ὡς πελειάδων

ἵζεσθε κίρκων τῶν ὁμοπτέρων φόβῳ,

ἐχθρῶν ὁμαίμων καὶ μιαινόντων γένος.

225

ὄρνιθος ὄρνις πῶς ἂν ἁγνεύοι φαγών;

πῶς δʼ ἂν γαμῶν ἄκουσαν ἄκοντος πάρα

ἁγνὸς γένοιτʼ ἄν; οὐδὲ μὴ ʼν Ἅιδου θανὼν

φύγῃ ματαίων αἰτίας, πράξας τάδε.

κἀκεῖ δικάζει τἀπλακήμαθʼ, ὡς λόγος,

230

Ζεὺς ἄλλος ἐν καμοῦσιν ὑστάτας δίκας.

σκοπεῖτε, κἀμείβεσθε τόνδε τὸν τρόπον,

ὅπως ἂν ὑμῖν πρᾶγος εὖ νικᾷ τόδε.

Βασιλεύς

ποδαπὸν ὅμιλον τόνδʼ ἀνελληνόστολον

πέπλοισι βαρβάροισι καὶ πυκνώμασι

235

χλίοντα προσφωνοῦμεν; οὐ γὰρ Ἀργολὶς

ἐσθὴς γυναικῶν οὐδʼ ἀφʼ Ἑλλάδος τόπων.

ὅπως δὲ χώραν οὔτε κηρύκων ὕπο,

ἀπρόξενοί τε, νόσφιν ἡγητῶν, μολεῖν

ἔτλητʼ ἀτρέστως, τοῦτο θαυμαστὸν πέλει.

240

κλάδοι γε μὲν δὴ κατὰ νόμους ἀφικτόρων

κεῖνται παρʼ ὑμῖν πρὸς θεοῖς ἀγωνίοις·

μόνον τόδʼ Ἑλλὰς χθὼν συνοίσεται στόχῳ.

καὶ τἄλλα πόλλʼ ἔτʼ εἰκάσαι δίκαιον ἦν,

εἰ μὴ παρόντι φθόγγος ἦν ὁ σημανῶν.

245

Χορός

εἴρηκας ἀμφὶ κόσμον ἀψευδῆ λόγον.

ἐγὼ δὲ πρὸς σὲ πότερον ὡς ἔτην λέγω,

ἢ ῥήτορʼ ἱεροράβδον, ἢ πόλεως ἀγόν;

Βασιλεύς

πρὸς ταῦτʼ ἀμείβου καὶ λέγʼ εὐθαρσὴς ἐμοί.

τοῦ γηγενοῦς γάρ εἰμʼ ἐγὼ Παλαίχθονος

250

ἶνις Πελασγός, τῆσδε γῆς ἀρχηγέτης.

ἐμοῦ δʼ ἄνακτος εὐλόγως ἐπώνυμον

γένος Πελασγῶν τήνδε καρποῦται χθόνα.

καὶ πᾶσαν αἶαν, ἧς διʼ ἁγνὸς ἔρχεται

Στρυμών, τὸ πρὸς δύνοντος ἡλίου, κρατῶ.

255

ὁρίζομαι δὲ τήν τε Περραίβων χθόνα,

Πίνδου τε τἀπέκεινα, Παιόνων πέλας,

ὄρη τε Δωδωναῖα. συντέμνει δʼ ὅρος

ὑγρᾶς θαλάσσης· τῶνδε τἀπὶ τάδε κρατῶ.

αὐτῆς δὲ χώρας Ἀπίας πέδον τόδε

260

πάλαι κέκληται φωτὸς ἰατροῦ χάριν.

Ἆπις γὰρ ἐλθὼν ἐκ πέρας Ναυπακτίας

ἰατρόμαντις παῖς Ἀπόλλωνος χθόνα

τήνδʼ ἐκκαθαίρει κνωδάλων βροτοφθόρων,

τὰ δὴ παλαιῶν αἱμάτων μιάσμασιν

265

χρανθεῖσʼ ἀνῆκε γαῖα μηνιταῖʼ ἄχη

δρακονθόμιλον δυσμενῆ ξυνοικίαν.

τούτων ἄκη τομαῖα καὶ λυτήρια

πράξας ἀμέμπτως Ἆπις Ἀργείᾳ χθονὶ

μνήμην ποτʼ ἀντίμισθον ηὕρετʼ ἐν λιταῖς.

270

ἔχουσα δʼ ἤδη τἀπʼ ἐμοῦ τεκμήρια

γένος τʼ ἂν ἐξεύχοιο καὶ λέγοις πρόσω.

μακράν γε μὲν δὴ ῥῆσιν οὐ στέργει πόλις.

Χορός

βραχὺς τορός θʼ ὁ μῦθος· Ἀργεῖαι γένος

ἐξευχόμεσθα, σπέρματʼ εὐτέκνου βοός·

275

καὶ ταῦτʼ ἀληθῆ πάντα προσφύσω λόγῳ.

Βασιλεύς

ἄπιστα μυθεῖσθʼ, ὦ ξέναι, κλύειν ἐμοί,

ὅπως τόδʼ ὑμῖν ἐστιν Ἀργεῖον γένος.

Λιβυστικαῖς γὰρ μᾶλλον ἐμφερέστεραι

γυναιξίν ἐστε κοὐδαμῶς ἐγχωρίαις.

280

καὶ Νεῖλος ἂν θρέψειε τοιοῦτον φυτόν,

Κύπριος χαρακτήρ τʼ ἐν γυναικείοις τύποις

εἰκὼς πέπληκται τεκτόνων πρὸς ἀρσένων·

τοίας τʼ ἀκούω νομάδας ἱπποβάμοσιν

εἶναι καμήλοις ἀστραβιζούσας, χθόνα

285

παρʼ Αἰθίοψιν ἀστυγειτονουμένας.

καὶ τὰς ἀνάνδρους κρεοβόρους τʼ Ἀμαζόνας,

εἰ τοξοτευχεῖς ἦτε, κάρτʼ ἂν ᾔκασα

ὑμᾶς. διδαχθεὶς δʼ ἂν τόδʼ εἰδείην πλέον,

ὅπως γένεθλον σπέρμα τʼ Ἀργεῖον τὸ σόν.

290

Χορός

κλῃδοῦχον Ἥρας φασὶ δωμάτων ποτὲ

Ἰὼ γενέσθαι τῇ δʼ ἐν Ἀργείᾳ χθονί;

Βασιλεύς

ἦν ὡς μάλιστα, καὶ φάτις πολλὴ κρατεῖ.

Χορός

μὴ καὶ λόγος τις Ζῆνα μειχθῆναι βροτῷ;

295

Βασιλεύς

κἄκρυπτά γʼ Ἥρας ταῦτα τἀμπαλάγματα.

Χορός

πῶς οὖν τελευτᾷ βασιλέων νείκη τάδε;

Βασιλεύς

βοῦν τὴν γυναῖκʼ ἔθηκεν Ἀργεία θεός.

Χορός

οὔκουν πελάζει Ζεὺς ἐπʼ εὐκραίρῳ βοΐ;

300

Βασιλεύς

φασίν, πρέποντα βουθόρῳ ταύρῳ δέμας.

Χορός

τί δῆτα πρὸς ταῦτʼ ἄλοχος ἰσχυρὰ Διός;

Βασιλεύς

τὸν πάνθʼ ὁρῶντα φύλακʼ ἐπέστησεν βοΐ.

Χορός

ποῖον πανόπτην οἰοβουκόλον λέγεις;

Βασιλεύς

Ἄργον, τὸν Ἑρμῆς παῖδα γῆς κατέκτανεν.

305

Χορός

τί οὖν ἔτευξεν ἄλλο δυσπότμῳ βοΐ;

Βασιλεύς

βοηλάτην μύωπα κινητήριον.

Χορός

οἶστρον καλοῦσιν αὐτὸν οἱ Νείλου πέλας.

Βασιλεύς

τοιγάρ νιν ἐκ γῆς ἤλασεν μακρῷ δρόμῳ.

Χορός

καὶ ταῦτʼ ἔλεξας πάντα συγκόλλως ἐμοί.

310

Βασιλεύς

καὶ μὴν Κάνωβον κἀπὶ Μέμφιν ἵκετο.

Χορός

καὶ Ζεύς γʼ ἐφάπτωρ χειρὶ φιτύει γόνον.

Βασιλεύς

τίς οὖν ὁ Δῖος πόρτις εὔχεται βοός;

Χορός

Ἔπαφος ἀληθῶς ῥυσίων ἐπώνυμος.

315

Βασιλεύς

Χορός

Λιβύη, μέγιστον γῆς πέδον καρπουμένη.

Βασιλεύς

Χορός

Βασιλεύς

τίνʼ οὖν ἔτʼ ἄλλον τῆσδε βλαστημὸν λέγεις;

Χορός

Βῆλον δίπαιδα πατέρα τοῦδʼ ἐμοῦ πατρός.

Βασιλεύς

τὸ πάνσοφον νῦν ὄνομα τοῦτό μοι φράσον.

320

Χορός

Δαναός, ἀδελφὸς δʼ ἐστὶ πεντηκοντάπαις.

Βασιλεύς

καὶ τοῦδʼ ἄνοιγε τοὔνομʼ ἀφθόνῳ λόγῳ.

Χορός

Αἴγυπτος. εἰδὼς δʼ ἁμὸν ἀρχαῖον γένος

πράσσοις ἂν ὡς Ἀργεῖον ἀνστήσῃς στόλον.

Βασιλεύς

δοκεῖτε δή μοι τῆσδε κοινωνεῖν χθονὸς

325

τἀρχαῖον. ἀλλὰ πῶς πατρῷα δώματα

λιπεῖν ἔτλητε; τίς κατέσκηψεν τύχη;

Χορός

ἄναξ Πελασγῶν, αἰόλʼ ἀνθρώπων κακά.

πόνου δʼ ἴδοις ἂν οὐδαμοῦ ταὐτὸν πτερόν·

ἐπεὶ τίς ηὔχει τήνδʼ ἀνέλπιστον φυγὴν

330

κέλσειν ἐς Ἄργος κῆδος ἐγγενὲς τὸ πρίν,

ἔχθει μεταπτοιοῦσαν εὐναίων γάμων;

Βασιλεύς

τί φὴς ἱκνεῖσθαι τῶνδʼ ἀγωνίων θεῶν,

λευκοστεφεῖς ἔχουσα νεοδρέπτους κλάδους;

Χορός

ὡς μὴ γένωμαι δμωὶς Αἰγύπτου γένει.

335

Βασιλεύς

πότερα κατʼ ἔχθραν, ἢ τὸ μὴ θέμις λέγεις;

Χορός

τίς δʼ ἂν φίλους ὠνοῖτο τοὺς κεκτημένους;

Βασιλεύς

σθένος μὲν οὕτως μεῖζον αὔξεται βροτοῖς.

Χορός

καὶ δυστυχούντων γʼ εὐμαρὴς ἀπαλλαγή.

Βασιλεύς

πῶς οὖν πρὸς ὑμᾶς εὐσεβὴς ἐγὼ πέλω;

340

Χορός

αἰτοῦσι μὴ ʼκδοὺς παισὶν Αἰγύπτου πάλιν.

Βασιλεύς

βαρέα σύ γʼ εἶπας, πόλεμον ἄρασθαι νέον.

Χορός

ἀλλʼ ἡ δίκη γε ξυμμάχων ὑπερστατεῖ.

βασιλεύς

εἴπερ γʼ ἀπʼ ἀρχῆς πραγμάτων κοινωνὸς ἦν.

Χορός

αἰδοῦ σὺ πρύμναν πόλεος ὧδʼ ἐστεμμένην.

345

Βασιλεύς

πέφρικα λεύσσων τάσδʼ ἕδρας κατασκίους.

Χορός

βαρύς γε μέντοι Ζηνὸς ἱκεσίου κότος.