Sophocles Antigone

Τειρεσίας

Θήβης ἄνακτες , ἥκομεν κοινὴν ὁδὸν

δύʼ ἐξ ἑνὸς βλέποντε · τοῖς τυφλοῖσι γὰρ

αὕτη κέλευθος ἐκ προηγητοῦ πέλει .

990

Κρέων

τί δʼ ἔστιν , ὦ γεραιὲ Τειρεσία , νέον ;

Τειρεσίας

ἐγὼ διδάξω , καὶ σὺ τῷ μάντει πιθοῦ .

Κρέων

οὔκουν πάρος γε σῆς ἀπεστάτουν φρενός .

Τειρεσίας

τοιγὰρ διʼ ὀρθῆς τήνδʼ ἐναυκλήρεις πόλιν .

Κρέων

ἔχω πεπονθὼς μαρτυρεῖν ὀνήσιμα .

995

Τειρεσίας

φρόνει βεβὼς αὖ νῦν ἐπὶ ξυροῦ τύχης .

Κρέων

τί δʼ ἔστιν ; ὡς ἐγὼ τὸ σὸν φρίσσω στόμα .

Τειρεσίας

γνώσει , τέχνης σημεῖα τῆς ἐμῆς κλύων .

εἰς γὰρ παλαιὸν θᾶκον ὀρνιθοσκόπον

ἵζων , ἵνʼ ἦν μοι παντὸς οἰωνοῦ λιμήν ,

1000

ἀγνῶτʼ ἀκούω φθόγγον ὀρνίθων , κακῷ

κλάζοντας οἴστρῳ καὶ βεβαρβαρωμένῳ .

καὶ σπῶντας ἐν χηλαῖσιν ἀλλήλους φοναῖς

ἔγνων · πτερῶν γὰρ ῥοῖβδος οὐκ ἄσημος ἦν .

εὐθὺς δὲ δείσας ἐμπύρων ἐγευόμην

1005

βωμοῖσι παμφλέκτοισιν · ἐκ δὲ θυμάτων

Ἥφαιστος οὐκ ἔλαμπεν , ἀλλʼ ἐπὶ σποδῷ

μυδῶσα κηκὶς μηρίων ἐτήκετο

κἄτυφε κἀνέπτυε , καὶ μετάρσιοι

χολαὶ διεσπείροντο , καὶ καταρρυεῖς

1010

μηροὶ καλυπτῆς ἐξέκειντο πιμελῆς .

τοιαῦτα παιδὸς τοῦδʼ ἐμάνθανον πάρα ,

φθίνοντʼ ἀσήμων ὀργίων μαντεύματα .

ἐμοὶ γὰρ οὗτος ἡγεμών , ἄλλοις δʼ ἐγώ .

καὶ ταῦτα τῆς σῆς ἐκ φρενὸς νοσεῖ πόλις .

1015

βωμοὶ γὰρ ἡμῖν ἐσχάραι τε παντελεῖς

πλήρεις ὑπʼ οἰωνῶν τε καὶ κυνῶν βορᾶς

τοῦ δυσμόρου πεπτῶτος Οἰδίπου γόνου .

κᾆτʼ οὐ δέχονται θυστάδας λιτὰς ἔτι

θεοὶ παρʼ ἡμῶν οὐδὲ μηρίων φλόγα ,

1020

οὐδʼ ὄρνις εὐσήμους ἀπορροιβδεῖ βοάς

ἀνδροφθόρου βεβρῶτες αἵματος λίπος .

ταῦτʼ οὖν , τέκνον , φρόνησον . ἀνθρώποισι γὰρ

τοῖς πᾶσι κοινόν ἐστι τοὐξαμαρτάνειν ·

ἐπεὶ δʼ ἁμάρτῃ , κεῖνος οὐκέτʼ ἔστʼ ἀνὴρ

1025

ἄβουλος οὐδʼ ἄνολβος , ὅστις ἐς κακὸν

πεσὼν ἀκῆται μηδʼ ἀκίνητος πέλῃ .

αὐθαδία τοι σκαιότητʼ ὀφλισκάνει .

ἀλλʼ εἶκε τῷ θανόντι μηδʼ ὀλωλότα

κέντει · τίς ἀλκὴ τὸν θανόντʼ ἐπικτανεῖν ;

1030

εὖ σοι φρονήσας εὖ λέγω . τὸ μανθάνειν δʼ

ἥδιστον εὖ λέγοντος , εἰ κέρδος λέγοι .

Κρέων

ὦ πρέσβυ , πάντες ὥστε τοξόται σκοποῦ

τοξεύετʼ ἀνδρὸς τοῦδε , κοὐδὲ μαντικῆς

ἄπρακτος ὑμῖν εἰμι · τῶν δʼ ὑπαὶ γένους

1035

ἐξημπόλημαι κἀμπεφόρτισμαι πάλαι .

κερδαίνετʼ , ἐμπολᾶτε τἀπὸ Σάρδεων

ἤλεκτρον , εἰ βούλεσθε , καὶ τὸν Ἰνδικὸν

χρυσόν · τάφῳ δʼ ἐκεῖνον οὐχὶ κρύψετε ,

οὐδʼ εἰ θέλουσʼ οἱ Ζηνὸς αἰετοὶ βορὰν

1040

φέρειν νιν ἁρπάζοντες ἐς Διὸς θρόνους ,

οὐδʼ ὣς μίασμα τοῦτο μὴ τρέσας ἐγὼ

θάπτειν παρήσω κεῖνον · εὖ γὰρ οἶδʼ ὅτι

θεοὺς μιαίνειν οὔτις ἀνθρώπων σθένει .

πίπτουσι δʼ , ὦ γεραιὲ Τειρεσία , βροτῶν

1045

χοἰ πολλὰ δεινοὶ πτώματʼ αἴσχρʼ , ὅταν λόγους

αἰσχροὺς καλῶς λέγωσι τοῦ κέρδους χάριν .

Τειρεσίας

φεῦ .

ἆρʼ οἶδεν ἀνθρώπων τις , ἆρα φράζεται ,

Κρέων

τί χρῆμα ; ποῖον τοῦτο πάγκοινον λέγεις ;

Τειρεσίας

ὅσῳ κράτιστον κτημάτων εὐβουλία ;

1050

Κρέων

ὅσῳπερ , οἶμαι , μὴ φρονεῖν πλείστη βλάβη .

Τειρεσίας

ταύτης σὺ μέντοι τῆς νόσου πλήρης ἔφυς .

Κρέων

οὐ βούλομαι τὸν μάντιν ἀντειπεῖν κακῶς .

Τειρεσίας

καὶ μὴν λέγεις , ψευδῆ με θεσπίζειν λέγων .

Κρέων

τὸ μαντικὸν γὰρ πᾶν φιλάργυρον γένος .

1055

Τειρεσίας

τὸ δʼ ἐκ τυράννων αἰσχροκέρδειαν φιλεῖ .

Κρέων

ἆρʼ οἶσθα ταγοὺς ὄντας ἃν λέγῃς λέγων ;

Τειρεσίας

οἶδʼ · ἐξ ἐμοῦ γὰρ τήνδʼ ἔχεις σώσας πόλιν .

Κρέων

σοφὸς σὺ μάντις , ἀλλὰ τἀδικεῖν φιλῶν .

Τειρεσίας

ὄρσεις με τἀκίνητα διὰ φρενῶν φράσαι .

1060

Κρέων

κίνει , μόνον δὲ μὴ ʼπὶ κέρδεσιν λέγων .

Τειρεσίας

οὕτω γὰρ ἤδη καὶ δοκῶ τὸ σὸν μέρος .

Κρέων

ὡς μὴ ʼμπολήσων ἴσθι τὴν ἐμὴν φρένα .

Τειρεσίας

ἀλλʼ εὖ γέ τοι κάτισθι μὴ πολλοὺς ἔτι

τρόχους ἁμιλλητῆρας ἡλίου τελεῖν ,

1065

ἐν οἷσι τῶν σῶν αὐτὸς ἐκ σπλάγχνων ἕνα

νέκυν νεκρῶν ἀμοιβὸν ἀντιδοὺς ἔσει ,

ἀνθʼ ὧν ἔχεις μὲν τῶν ἄνω βαλὼν κάτω

ψυχήν τʼ ἀτίμως ἐν τάφῳ κατῴκισας ,

ἔχεις δὲ τῶν κάτωθεν ἐνθάδʼ αὖ θεῶν

1070

ἄμοιρον , ἀκτέριστον , ἀνόσιον νέκυν .

ὧν οὔτε σοὶ μέτεστιν οὔτε τοῖς ἄνω

θεοῖσιν , ἀλλʼ ἐκ σοῦ βιάζονται τάδε .

τούτων σε λωβητῆρες ὑστεροφθόροι

λοχῶσιν Ἅιδου καὶ θεῶν Ἐρινύες ,

1075

ἐν τοῖσιν αὐτοῖς τοῖσδε ληφθῆναι κακοῖς .

καὶ ταῦτʼ ἄθρησον εἰ κατηργυρωμένος

λέγω · φανεῖ γὰρ οὐ μακροῦ χρόνου τριβὴ

ἀνδρῶν γυναικῶν σοῖς δόμοις κωκύματα .

ἐχθραὶ δὲ πᾶσαι συνταράσσονται πόλεις ,

1080

ὅσων σπαράγματʼ ἢ κύνες καθήγνισαν

ἢ θῆρες ἤ τις πτηνὸς οἰωνός , φέρων

ἀνόσιον ὀσμὴν ἑστιοῦχον ἐς πόλιν .

τοιαῦτά σου , λυπεῖς γάρ , ὥστε τοξότης

ἀφῆκα θυμῷ καρδίας τοξεύματα

1085

βέβαια , τῶν σὺ θάλπος οὐχ ὑπεκδραμεῖ .

ὦ παῖ , σὺ δʼ ἡμᾶς ἄπαγε πρὸς δόμους , ἵνα

τὸν θυμὸν οὗτος ἐς νεωτέρους ἀφῇ ,

καὶ γνῷ τρέφειν τὴν γλῶσσαν ἡσυχαιτέραν

τὸν νοῦν τʼ ἀμείνω τῶν φρενῶν ἢ νῦν φέρει .

1090

Χορός

ἁνήρ , ἄναξ , βέβηκε δεινὰ θεσπίσας ·

ἐπιστάμεσθα δʼ , ἐξ ὅτου λευκὴν ἐγὼ

τήνδʼ ἐκ μελαίνης ἀμφιβάλλομαι τρίχα ,

μή πώ ποτʼ αὐτὸν ψεῦδος ἐς πόλιν λακεῖν .

Κρέων

ἔγνωκα καὐτὸς καὶ ταράσσομαι φρένας .

1095

τό τʼ εἰκαθεῖν γὰρ δεινόν , ἀντιστάντα δὲ

ἄτῃ πατάξαι θυμὸν ἐν δεινῷ πάρα .

Χορός

εὐβουλίας δεῖ , παῖ Μενοικέως , λαβεῖν .

Κρέων

τί δῆτα χρὴ δρᾶν ; φράζε . πείσομαι δʼ ἐγώ .

Χορός

ἐλθὼν κόρην μὲν ἐκ κατώρυχος στέγης

1100

ἄνες , κτίσον δὲ τῷ προκειμένῳ , τάφον .

Κρέων

καὶ ταῦτʼ ἐπαινεῖς καὶ δοκεῖς παρεικαθεῖν ;

Χορός

ὅσον γʼ , ἄναξ , τάχιστα · συντέμνουσι γὰρ

θεῶν ποδώκεις τοὺς κακόφρονας βλάβαι .

Κρέων

οἴμοι · μόλις μέν , καρδίας δʼ ἐξίσταμαι

1105

τὸ δρᾶν · ἀνάγκῃ δʼ οὐχὶ δυσμαχητέον .

Χορός

δρᾶ νυν τάδʼ ἐλθὼν μηδʼ ἐπʼ ἄλλοισιν τρέπε .

Κρέων

ὧδʼ ὡς ἔχω στείχοιμʼ ἄν · ἴτʼ ἴτʼ ὀπάονες ,

οἵ τʼ ὄντες οἵ τʼ ἀπόντες , ἀξίνας χεροῖν

ὁρμᾶσθʼ ἑλόντες εἰς ἐπόψιον τόπον .

1110

ἐγὼ δʼ , ἐπειδὴ δόξα τῇδʼ ἐπεστράφη ,

αὐτός τʼ ἔδησα καὶ παρὼν ἐκλύσομαι .

δέδοικα γὰρ μὴ τοὺς καθεστῶτας νόμους

ἄριστον ᾖ σῴζοντα τὸν βίον τελεῖν .