Sophocles Oedipus Tyrannus

Ἐξάγγελος

ὦ γῆς μέγιστα τῆσδʼ ἀεὶ τιμώμενοι,

οἷʼ, ἔργʼ ἀκούσεσθʼ, οἷα δʼ εἰσόψεσθʼ, ὅσον δʼ

ἀρεῖσθε πένθος, εἴπερ ἐγγενῶς ἔτι

1225

τῶν Λαβδακείων ἐντρέπεσθε δωμάτων.

οἶμαι γὰρ οὔτʼ ἂν Ἴστρον οὔτε Φᾶσιν ἂν

νίψαι καθαρμῷ τήνδε τὴν στέγην, ὅσα

κεύθει, τὰ δʼ αὐτίκʼ εἰς τὸ φῶς φανεῖ κακὰ

ἑκόντα κοὐκ ἄκοντα. τῶν δὲ πημονῶν

1230

μάλιστα λυποῦσʼ αἳ φανῶσʼ αὐθαίρετοι.

Χορός

λείπει μὲν οὐδʼ ἃ πρόσθεν εἴδομεν τὸ μὴ οὐ

βαρύστονʼ εἶναι· πρὸς δʼ ἐκείνοισιν τί φῄς;

Ἐξάγγελος

ὁ μὲν τάχιστος τῶν λόγων εἰπεῖν τε καὶ

μαθεῖν, τέθνηκε θεῖον Ἰοκάστης κάρα.

1235

Χορός

ὦ δυστάλαινα, πρὸς τίνος ποτʼ αἰτίας;

Ἐξάγγελος

αὐτὴ πρὸς αὑτῆς. τῶν δὲ πραχθέντων τὰ μὲν

ἄλγιστʼ ἄπεστιν· ἡ γὰρ ὄψις οὐ πάρα.

ὅμως δʼ, ὅσον γε κἀν ἐμοὶ μνήμης ἔνι,

πεύσει τὰ κείνης ἀθλίας παθήματα.

1240

ὅπως γὰρ ὀργῇ χρωμένη παρῆλθʼ ἔσω

θυρῶνος, ἵετʼ εὐθὺ πρὸς τὰ νυμφικὰ

λέχη, κόμην σπῶσʼ ἀμφιδεξίοις ἀκμαῖς.

πύλας δʼ, ὅπως εἰσῆλθʼ, ἐπιρράξασʼ ἔσω

καλεῖ τὸν ἤδη Λάϊον πάλαι νεκρόν,

1245

μνήμην παλαιῶν σπερμάτων ἔχουσʼ, ὑφʼ ὧν

θάνοι μὲν αὐτός, τὴν δὲ τίκτουσαν λίποι

τοῖς οἷσιν αὐτοῦ δύστεκνον παιδουργίαν.

γοᾶτο δʼ εὐνάς, ἔνθα δύστηνος διπλοῦς

ἐξ ἀνδρὸς ἄνδρα καὶ τέκνʼ ἐκ τέκνων τέκοι.

1250

χὤπως μὲν ἐκ τῶνδʼ οὐκέτʼ οἶδʼ ἀπόλλυται·

βοῶν γὰρ εἰσέπαισεν Οἰδίπους, ὑφʼ οὗ

οὐκ ἦν τὸ κείνης ἐκθεάσασθαι κακόν,

ἀλλʼ εἰς ἐκεῖνον περιπολοῦντʼ ἐλεύσσομεν.

φοιτᾷ γὰρ ἡμᾶς ἔγχος ἐξαιτῶν πορεῖν,

1255

γυναῖκά τʼ οὐ γυναῖκα, μητρῴαν δʼ ὅπου

κίχοι διπλῆν ἄρουραν οὗ τε καὶ τέκνων.

λυσσῶντι δʼ αὐτῷ δαιμόνων δείκνυσί τις·

οὐδεὶς γὰρ ἀνδρῶν, οἳ παρῆμεν ἐγγύθεν.

δεινὸν δʼ ἀύσας ὡς ὑφηγητοῦ τινος

1260

πύλαις διπλαῖς ἐνήλατʼ, ἐκ δὲ πυθμένων

ἔκλινε κοῖλα κλῇθρα κἀμπίπτει στέγῃ.

οὗ δὴ κρεμαστὴν τὴν γυναῖκʼ ἐσείδομεν,

πλεκταῖσιν αἰώραισιν ἐμπεπλεγμένην.

ὁ δʼ ὡς ὁρᾷ νιν, δεινὰ βρυχηθεὶς τάλας

1265

χαλᾷ κρεμαστὴν ἀρτάνην. ἐπεὶ δὲ γῇ

ἔκειτο τλήμων, δεινὰ δʼ ἦν τἀνθένδʼ ὁρᾶν.

ἀποσπάσας γὰρ εἱμάτων χρυσηλάτους

περόνας ἀπʼ αὐτῆς, αἷσιν ἐξεστέλλετο,

ἄρας ἔπαισεν ἄρθρα τῶν αὑτοῦ κύκλων,

1270

αὐδῶν τοιαῦθʼ, ὁθούνεκʼ οὐκ ὄψοιντό νιν

οὔθʼ οἷʼ ἔπασχεν οὔθʼ ὁποῖʼ ἔδρα κακά,

ἀλλʼ ἐν σκότῳ τὸ λοιπὸν οὓς μὲν οὐκ ἔδει

ὀψοίαθʼ, οὓς δʼ ἔχρῃζεν οὐ γνωσοίατο.

τοιαῦτʼ ἐφυμνῶν πολλάκις τε κοὐχ ἅπαξ

1275

ἤρασσʼ ἐπαίρων βλέφαρα. φοίνιαι δʼ ὁμοῦ

γλῆναι γένειʼ ἔτελλον, οὐδʼ ἀνίεσαν

φόνου μυδώσας σταγόνας, ἀλλʼ ὁμοῦ μέλας

ὄμβρος χαλάζης αἱματοῦς ἐτέγγετο.

τάδʼ ἐκ δυοῖν ἔρρωγεν, οὐ μόνου κάτα,

ἀλλʼ ἀνδρὶ καὶ γυναικὶ συμμιγῆ κακά.

1280

ὁ πρὶν παλαιὸς δʼ ὄλβος ἦν πάροιθε μὲν

ὄλβος δικαίως· νῦν δὲ τῇδε θἠμέρᾳ

στεναγμός, ἄτη, θάνατος, αἰσχύνη, κακῶν

ὅσʼ ἐστὶ πάντων ὀνόματʼ, οὐδέν ἐστʼ ἀπόν.

Χορός

νῦν δʼ ἔσθʼ ὁ τλήμων ἐν τίνι σχολῇ κακοῦ;

1285

Ἐξάγγελος

βοᾷ διοίγειν κλῇθρα καὶ δηλοῦν τινα

τοῖς πᾶσι Καδμείοισι τὸν πατροκτόνον,

τὸν μητέρʼ—αὐδῶν ἀνόσιʼ οὐδὲ ῥητά μοι,

ὡς ἐκ χθονὸς ῥίψων ἑαυτὸν οὐδʼ ἔτι

1290

μενῶν δόμοις ἀραῖος, ὡς ἠράσατο.

ῥώμης γε μέντοι καὶ προηγητοῦ τινος

δεῖται· τὸ γὰρ νόσημα μεῖζον ἢ φέρειν.

δείξει δὲ καὶ σοί· κλῇθρα γὰρ πυλῶν τάδε

διοίγεται· θέαμα δʼ εἰσόψει τάχα

1295

τοιοῦτον οἷον καὶ στυγοῦντʼ ἐποικτίσαι.