Sophocles Philoctetes

Ὀδυσσεύς

ἀκτὴ μὲν ἥδε τῆς περιρρύτου χθονὸς

1

Λήμνου , βροτοῖς ἄστιπτος οὐδʼ οἰκουμένη ,

ἔνθʼ , ὦ κρατίστου πατρὸς Ἑλλήνων τραφεὶς

Ἀχιλλέως παῖ Νεοπτόλεμε , τὸν Μηλιᾶ

Ποίαντος υἱὸν ἐξέθηκʼ ἐγώ ποτε ,

5

ταχθεὶς τόδʼ ἔρδειν τῶν ἀνασσόντων ὕπο ,

νόσῳ καταστάζοντα διαβόρῳ πόδα ·

ὅτʼ οὔτε λοιβῆς ἡμὶν οὔτε θυμάτων

παρῆν ἑκήλοις προσθιγεῖν , ἀλλʼ ἀγρίαις

κατεῖχʼ ἀεὶ πᾶν στρατόπεδον δυσφημίαις ,

10

βοῶν , στενάζων . ἀλλὰ ταῦτα μὲν τί δεῖ

λέγειν ; ἀκμὴ γὰρ οὐ μακρῶν ἡμῖν λόγων ,

μὴ καὶ μάθῃ μʼ ἥκοντα κἀκχέω τὸ πᾶν

σόφισμα , τῷ νιν αὐτίχʼ αἱρήσειν δοκῶ .

ἀλλʼ ἔργον ἤδη σὸν τὰ λοίφʼ ὑπηρετεῖν

15

σκοπεῖν θʼ ὅπου ʼστʼ ἐνταῦθα δίστομος πέτρα

τοιάδʼ , ἵνʼ ἐν ψύχει μὲν ἡλίου διπλῆ

πάρεστιν ἐνθάκησις , ἐν θέρει δʼ ὕπνον

διʼ ἀμφιτρῆτος αὐλίου πέμπει πνοή ·

βαιὸν δʼ ἔνερθεν ἐξ ἀριστερᾶς τάχʼ ἂν

20

ἴδοις ποτὸν κρηναῖον , εἴπερ ἐστὶ σῶν .

ἅ μοι προσελθὼν σῖγα σήμαιν ʼ εἴτʼ ἐκεῖ

χῶρον τὸν αὐτὸν τόνδʼ ἔτʼ εἴτʼ ἄλλῃ κυρεῖ ,

ὡς τἀπίλοιπα τῶν λόγων σὺ μὲν κλύῃς ,

ἐγὼ δὲ φράζω , κοινὰ δʼ ἐξ ἀμφοῖν ἴῃ .

25

Νεοπτόλεμος

ἄναξ Ὀδυσσεῦ , τοὔργον οὐ μακρὰν λέγεις ·

δοκῶ γὰρ οἷον εἶπας ἄντρον εἰσορᾶν .

Ὀδυσσεύς

ἄνωθεν ἢ κάτωθεν ; οὐ γὰρ ἐννοῶ .

Νεοπτόλεμος

τόδʼ ἐξύπερθε · καὶ στίβου γʼ οὐδεὶς κτύπος .

Ὀδυσσεύς

ὅρα καθʼ ὕπνον μὴ καταυλισθεὶς κυρεῖ .

30

Νεοπτόλεμος

ὁρῶ κενὴν οἴκησιν ἀνθρώπων δίχα .

Ὀδυσσεύς

οὐδʼ ἔνδον οἰκοποιός ἐστί τις τροφή ;

Νεοπτόλεμος

στιπτή γε φυλλὰς ὡς ἐναυλίζοντί τῳ .

Ὀδυσσεύς

τὰ δʼ ἄλλʼ ἔρημα , κοὐδέν ἐσθʼ ὑπόστεγον ;

Νεοπτόλεμος

αὐτόξυλόν γʼ ἔκπωμα , φλαυρουργοῦ τινος

35

τεχνήματʼ ἀνδρός , καὶ πυρεῖʼ ὁμοῦ τάδε .

Ὀδυσσεύς

κείνου τὸ θησαύρισμα σημαίνεις τόδε .

Νεοπτόλεμος

ἰοὺ ἰού · καὶ ταῦτά γʼ ἄλλα θάλπεται

ῥάκη , βαρείας του νοσηλείας πλέα .

Ὀδυσσεύς

ἁνὴρ κατοικεῖ τούσδε τοὺς τόπους σαφῶς ,

40

κἄστʼ οὐχ ἑκάς που · πῶς γὰρ ἂν νοσῶν ἀνὴρ

κῶλον παλαιᾷ κηρὶ προσβαίη μακράν ;

ἀλλʼ ἢ ʼπὶ φορβῆς νόστον ἐξελήλυθεν

ἢ φύλλον εἴ τι νώδυνον κάτοιδέ που .

τὸν οὖν παρόντα πέμψον εἰς κατασκοπήν ,

45

μὴ καὶ λάθῃ με προσπεσών · ὡς μᾶλλον ἂν

ἕλοιτό μʼ ἢ τοὺς πάντας Ἀργείους λαβεῖν .

Νεοπτόλεμος

ἀλλʼ ἔρχεταί τε καὶ φυλάξεται στίβος .

σὺ δʼ , εἴ τι χρῄζεις , φράζε δευτέρῳ λόγῳ .

Ὀδυσσεύς

Ἀχιλλέως παῖ , δεῖ σʼ ἐφʼ οἷς ἐλήλυθας

50

γενναῖον εἶναι , μὴ μόνον τῷ σώματι ,

ἀλλʼ ἤν τι καινὸν ὧν πρὶν οὐκ ἀκήκοας

κλύῃς , ὑπουργεῖν , ὡς ὑπηρέτης πάρει .

Νεοπτόλεμος

τί δῆτʼ ἄνωγας ;

Ὀδυσσεύς

τὴν Φιλοκτήτου σε δεῖ

ψυχὴν ὅπως δόλοισιν ἐκκλέψεις λέγων .

55

ὅταν σʼ ἐρωτᾷ τίς τε καὶ πόθεν πάρει ,

λέγειν , Ἀχιλλέως παῖς · τόδʼ οὐχὶ κλεπτέον ·

πλεῖς δʼ ὡς πρὸς οἶκον , ἐκλιπὼν τὸ ναυτικὸν

στράτευμʼ Ἀχαιῶν , ἔχθος ἐχθήρας μέγα ,

οἵ σʼ ἐν λιταῖς στείλαντες ἐξ οἴκων μολεῖν ,

60

μόνην ἔχοντες τήνδʼ ἅλωσιν Ἰλίου ,

οὐκ ἠξίωσαν τῶν Ἀχιλλείων ὅπλων

ἐλθόντι δοῦναι κυρίως αἰτουμένῳ ,

ἀλλʼ αὔτʼ Ὀδυσσεῖ παρέδοσαν · λέγων ὅσʼ ἂν

θέλῃς καθʼ ἡμῶν ἔσχατʼ ἐσχάτων κακά .

65

τούτῳ γὰρ οὐδέν μʼ ἀλγυνεῖς · εἰ δʼ ἐργάσει

μὴ ταῦτα , λύπην πᾶσιν Ἀργείοις βαλεῖς .

εἰ γὰρ τὰ τοῦδε τόξα μὴ ληφθήσεται ,

οὐκ ἔστι πέρσαι σοι τὸ Δαρδάνου πέδον .

ὡς δʼ ἔστʼ ἐμοὶ μὲν οὐχί , σοὶ δʼ ὁμιλία

70

πρὸς τόνδε πιστὴ καὶ βέβαιος , ἔκμαθε .

σὺ μὲν πέπλευκας οὔτʼ ἔνορκος οὐδενὶ

οὔτʼ ἐξ ἀνάγκης οὔτε τοῦ πρώτου στόλου ·

ἐμοὶ δὲ τούτων οὐδέν ἐστʼ ἀρνήσιμον .

ὥστʼ εἴ με τόξων ἐγκρατὴς αἰσθήσεται ,

75

ὄλωλα καὶ σὲ προσδιαφθερῶ ξυνών .

ἀλλʼ αὐτὸ τοῦτο δεῖ σοφισθῆναι , κλοπεὺς

ὅπως γενήσει τῶν ἀνικήτων ὅπλων .

ἔξοιδα , παῖ , φύσει σε μὴ πεφυκότα

τοιαῦτα φωνεῖν μηδὲ τεχνᾶσθαι κακά ·

80

ἀλλʼ ἡδὺ γάρ τι κτῆμα τῆς νίκης λαβεῖν ,

τόλμα · δίκαιοι δʼ αὖθις ἐκφανούμεθα .

νῦν δʼ εἰς ἀναιδὲς ἡμέρας μέρος βραχὺ

δός μοι σεαυτόν , κᾆτα τὸν λοιπὸν χρόνον

κέκλησο πάντων εὐσεβέστατος βροτῶν .

85

Νεοπτόλεμος

ἐγὼ μὲν οὓς ἂν τῶν λόγων ἀλγῶ κλύων ,

Λαερτίου παῖ , τούσδε καὶ πράσσειν στυγῶ ·

ἔφυν γὰρ οὐδὲν ἐκ τέχνης πράσσειν κακῆς ,

οὔτʼ αὐτὸς οὔθʼ , ὥς φασιν , οὑκφύσας ἐμέ .

ἀλλʼ εἴμʼ ἑτοῖμος πρὸς βίαν τὸν ἄνδρʼ ἄγειν

90

καὶ μὴ δόλοισιν · οὐ γὰρ ἐξ ἑνὸς ποδὸς

ἡμᾶς τοσούσδε πρὸς βίαν χειρώσεται .

πεμφθείς γε μέντοι σοὶ ξυνεργάτης ὀκνῶ

προδότης καλεῖσθαι · βούλομαι δʼ , ἄναξ , καλῶς

δρῶν ἐξαμαρτεῖν μᾶλλον ἢ νικᾶν κακῶς .

95

Ὀδυσσεύς

ἐσθλοῦ πατρὸς παῖ , καὐτὸς ὢν νέος ποτὲ

γλῶσσαν μὲν ἀργόν , χεῖρα δʼ εἶχον ἐργάτιν ·

νῦν δʼ εἰς ἔλεγχον ἐξιὼν ὁρῶ βροτοῖς

τὴν γλῶσσαν , οὐχὶ τἄργα , πάνθʼ ἡγουμένην .

Νεοπτόλεμος

τί μʼ οὖν ἄνωγας ἄλλο πλὴν ψευδῆ λέγειν ;

100

Ὀδυσσεύς

λέγω σʼ ἐγὼ δόλῳ Φιλοκτήτην λαβεῖν .

Νεοπτόλεμος

τί δʼ ἐν δόλῳ δεῖ μᾶλλον ἢ πείσαντʼ ἄγειν ;

Ὀδυσσεύς

οὐ μὴ πίθηται · πρὸς βίαν δʼ οὐκ ἂν λάβοις .

Νεοπτόλεμος

οὕτως ἔχει τι δεινὸν ἰσχύος θράσος ;

Ὀδυσσεύς

ἰούς γʼ ἀφύκτους καὶ προπέμποντας φόνον .

105

Νεοπτόλεμος

οὐκ ἆρʼ ἐκείνῳ γʼ οὐδὲ προσμῖξαι θρασύ ;

Ὀδυσσεύς

οὔ , μὴ δόλῳ λαβόντα γʼ , ὡς ἐγὼ λέγω .

Νεοπτόλεμος

οὐκ αἰσχρὸν ἡγεῖ δῆτα τὸ ψευδῆ λέγειν ;

Ὀδυσσεύς

οὔκ , εἰ τὸ σωθῆναί γε τὸ ψεῦδος φέρει .

Νεοπτόλεμος

πῶς οὖν βλέπων τις ταῦτα τολμήσει λακεῖν ;

110

Ὀδυσσεύς

ὅταν τι δρᾷς εἰς κέρδος , οὐκ ὀκνεῖν πρέπει .

Νεοπτόλεμος

κέρδος δʼ ἐμοὶ τί τοῦτον ἐς Τροίαν μολεῖν ;

Ὀδυσσεύς

αἱρεῖ τὰ τόξα ταῦτα τὴν Τροίαν μόνα .

Νεοπτόλεμος

οὐκ ἆρʼ ὁ πέρσων , ὡς ἐφάσκετʼ , εἴμʼ ἐγώ ;

Ὀδυσσεύς

οὔτʼ ἂν σὺ κείνων χωρὶς οὔτʼ ἐκεῖνα σοῦ .

115

Νεοπτόλεμος

θηρατέʼ οὖν γίγνοιτʼ ἄν , εἴπερ ὧδʼ ἔχει .

Ὀδυσσεύς

ὡς τοῦτό γʼ ἔρξας δύο φέρει δωρήματα .

Νεοπτόλεμος

ποίω ; μαθὼν γὰρ οὐκ ἂν ἀρνοίμην τὸ δρᾶν .

Ὀδυσσεύς

σοφός τʼ ἂν αὑτὸς κἀγαθὸς κεκλῇʼ ἅμα .

Νεοπτόλεμος

ἴτω · ποήσω , πᾶσαν αἰσχύνην ἀφείς .

120

Ὀδυσσεύς

ἦ μνημονεύεις οὖν ἅ σοι παρῄνεσα ;

Νεοπτόλεμος

σάφʼ ἴσθʼ , ἐπείπερ εἰσάπαξ συνῄνεσα .

Ὀδυσσεύς

σὺ μὲν μένων νυν κεῖνον ἐνθάδʼ ἐκδέχου ,

ἐγὼ δʼ ἄπειμι , μὴ κατοπτευθῶ παρών ,

καὶ τὸν σκοπὸν πρὸς ναῦν ἀποστελῶ πάλιν .

125

καὶ δεῦρʼ , ἐάν μοι τοῦ χρόνου δοκῆτέ τι

κατασχολάζειν , αὖθις ἐκπέμψω πάλιν

τοῦτον τὸν αὐτὸν ἄνδρα , ναυκλήρου τρόποις

μορφὴν δολώσας , ὡς ἂν ἀγνοία προσῇ ·

οὗ δῆτα , τέκνον , ποικίλως αὐδωμένου

130

δέχου τὰ συμφέροντα τῶν ἀεὶ λόγων .

ἐγὼ δὲ πρὸς ναῦν εἶμι , σοὶ παρεὶς τάδε ·

Ἑρμῆς δʼ ὁ πέμπων δόλιος ἡγήσαιτο νῷν

Νίκη τʼ Ἀθάνα Πολιάς , ἣ σῴζει μʼ ἀεί .